Cảng dầu quan trọng ở Biển Đen dừng hoạt động sau vụ tấn công bằng drone biển, dấy lên lo ngại về an ninh năng lượng quốc tế giữa xung đột Nga - Ukraina.
Cảng dầu của CPC ở Biển Đen. Ảnh: Sputnik
Hoạt động tại một trong những cửa ngõ xuất khẩu dầu quan trọng nhất thế giới - điểm trung chuyển của khoảng 80% lượng dầu thô Kazakhstan ra thị trường - đã phải tạm dừng sau khi một trụ bơm neo ngoài khơi bị phá hỏng nặng trong một vụ tấn công rạng sáng 29.11, theo Tập đoàn Đường ống Caspi (Caspian Pipeline Consortium - CPC).
CPC cho biết vụ việc xảy ra lúc 4h06 sáng theo giờ Mátxcơva, khi các drone biển (xuồng không người lái) lao vào hệ thống neo phao đơn số 2 (SMP-2) tại khu vực cảng Novorossiysk trên bờ Biển Đen. Vụ nổ làm hư hại nghiêm trọng cụm thiết bị, buộc hệ thống phải kích hoạt chế độ bảo vệ khẩn cấp, đóng toàn bộ đường ống kết nối.
Theo thông tin ban đầu, không có dầu tràn ra biển và không ghi nhận thương vong trong đội ngũ vận hành. Tuy vậy, CPC khẳng định “không thể tiếp tục vận hành SMP-2”, đồng nghĩa với việc hoạt động xuất khẩu qua điểm phao này sẽ bị đình trệ.
Hiện chưa có bên nào đứng ra nhận trách nhiệm. Tuy nhiên, vụ tấn công nối dài loạt sự cố tương tự được cho là liên quan đến Ukraina.
Tháng 9, drone tấn công vào cảng Novorossiysk, làm hư hại văn phòng của CPC.
Tháng 2, drone nhắm vào trạm bơm Kropotkinskaya của tập đoàn.
Gần đây, theo Interfax - Ukraina dẫn nguồn từ Cơ quan An ninh Ukraina (SBU), hai tàu chở dầu Nga trên Biển Đen đã bị drone hải quân đánh trúng.
Đường ống dẫn dầu CPC. Ảnh: CPC.ru
CPC - liên danh giữa các tập đoàn năng lượng lớn của Nga, Mỹ, Kazakhstan và nhiều nước châu Âu - mô tả sự việc là một cuộc tấn công có chủ đích vào cơ sở hạ tầng phục vụ lợi ích của nhiều quốc gia.
Tuyên bố nhấn mạnh rằng CPC chưa từng bị áp bất kỳ lệnh trừng phạt nào, phản ánh vai trò bảo đảm lợi ích cho các cổ đông phương Tây.
Trước nguy cơ gián đoạn kéo dài, Kazakhstan đã kích hoạt phương án điều hướng dầu sang các tuyến đường ống thay thế, nhằm duy trì xuất khẩu trong bối cảnh CPC là tuyến vận chuyển chủ lực.
Cũng theo CPC, đây đã là vụ tấn công thứ ba nhằm vào một cơ sở dân sự được bảo vệ theo luật pháp quốc tế. Trước đó, Giám đốc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB), ông Aleksandr Bortnikov, từng cảnh báo rằng Ukraina đang chuẩn bị tăng cường phá hoại các tài sản năng lượng thuộc sở hữu quốc tế.
Thành lập năm 1992, CPC phụ trách xây dựng và vận hành tuyến đường ống dài 1.500km nối các mỏ dầu phía tây Kazakhstan với cảng biển Novorossiysk. Đây là huyết mạch xuất khẩu của dầu Kazakhstan. Riêng năm ngoái, hệ thống đã vận chuyển khoảng 63 triệu tấn dầu, trong đó 74% thuộc các khách hàng nước ngoài.
Vụ tấn công bằng drone biển lần này không chỉ làm tê liệt một mắt xích trọng yếu mà còn tiếp tục đặt ra lo ngại về an ninh hạ tầng năng lượng toàn cầu, nhất là trong bối cảnh xung đột Nga - Ukraina ngày càng mở rộng sang các mục tiêu có tầm quan trọng quốc tế.
Song Minh
