Lúc thị trường sụt giảm, nhà đầu tư rơi vào trạng thái "chiến đấu hoặc bỏ chạy," dẫn đến bán tháo tài sản để thoát khỏi cảm giác đau đớn ngắn hạn, theo phân tích của Dragon Capital.
Các chuyên gia của Dragon Capital phân tích rằng VN Index đang trải qua một đợt điều chỉnh tương đối dài sau một giai đoạn tăng mạnh từ quý 2 – quý 3/2025. Cùng với đó là các đợt bán ròng của nhà đầu tư nước ngoài với quy mô hàng nghìn tỷ đồng, khiến tâm lý thị trường có phần thận trọng hơn. Nhưng khi nhìn về quá khứ, đặc biệt là các đợt giảm sâu lịch sử vào tháng 3/2020 hay tháng 5/2022, thời điểm như vậy không hề xa lạ. Và rồi, qua mỗi lần “bão giá”, thị trường đều hồi phục, thậm chí vươn lên những đỉnh cao mới.
Các nhà phân tích của Dragon Capital đưa ra ví dụ trong dịp ngày đôi 9/9/2025, người Việt đã dành hơn 12 triệu giờ săn sale trên Shopee Live và Shopee Video với 1,7 tỷ lượt xem và tiết kiệm được hơn 2.000 tỷ đồng chi phí mua sắm. “Thật thú vị khi nghĩ rằng có thể cùng một người vừa háo hức “săn sale” mua hàng giảm giá, vừa hoảng loạn “bán tháo” cổ phiếu khi thị trường giảm”, các chuyên gia của quỹ phân tích.
Nhìn vào lịch sử thị trường chứng khoán Việt Nam trong 5 năm qua (2020 – 2025), không khó để nhận thấy đây là giai đoạn có nhiều đợt "sale-off" trên thị trường.
Bài học từ các đợt “sale-off” trên thị trường chứng khoán
Nhìn vào lịch sử thị trường chứng khoán Việt Nam trong 5 năm qua (2020 – 2025), không khó để nhận thấy đây là giai đoạn có nhiều đợt "sale-off" trên thị trường bởi sự tác động của các sự kiện kinh tế, chính trị, dịch bệnh, thay đổi chính sách diễn ra trên phạm vi toàn cầu và tại Việt Nam.
Tuy nhiên, điều đáng chú ý là sau những đợt sụt giảm mạnh, thị trường đều hồi phục lại mốc cũ dù nhanh hay chậm. Tương ứng, quỹ DCDS - quỹ cổ phiếu có lịch sử lâu đời nhất thị trường cũng cho thấy khả năng hồi phục ấn tượng và mức tăng trưởng vượt trội so với VNIndex trong cùng thời điểm. Chỉ trong 9 tháng đầu năm 2025, VN Index đã lần lượt chinh phục toàn bộ các mức đỉnh lịch sử của 4 năm trước kia, DCDS cũng chinh phục các mặt bằng giá mới.
Giả định nhà đầu tư giải ngân đều đặn vào quỹ DCDS với cùng số lượng chứng chỉ quỹ trong suốt giai đoạn tháng 01 - 06/2020, tức là bao gồm cả lúc VN-Index giảm sâu nhất (ngày 24/03/2020, giảm hơn 31% từ đầu năm) và cả giai đoạn thị trường bắt đầu hồi phục, sau đó tiếp tục giữ khoản đầu tư này đến ngày 31/10/2025. Với chiến lược "mua đều quanh đáy" này, khoản đầu tư đạt lợi nhuận lũy kế 207,1%, cao gấp đôi so với VN-Index trong cùng giai đoạn (82,2%).
Giả định tương tự, nhà đầu tư giải ngân từ giai đoạn thị trường chạm đáy ngày 24/03/2020, và tiếp tục mua trong suốt giai đoạn thị trường phục hồi đến đỉnh gần nhất ngày 26/11/2021 (VN-Index đạt mốc 1493,03), sau đó nắm giữ khoản đầu tư này đến ngày 31/10/2025. Với chiến lược “mua dần từ đáy lên đỉnh” này, giá trị đầu tư vào DCDS đạt lợi nhuận lũy kế 96% tại ngày 31/10/2025, cao gần gấp đôi mức tăng của VN-Index (46,3%).
Từ các giả định trên, các chuyên gia của Dragon Capital cho rằng việc đầu tư đều đặn và nắm giữ lâu dài hiệu quả hơn so với cố gắng bắt đáy. Bởi vì dự đoán thời điểm đáy là điều rất khó làm, và bản thân nó cũng mang lại rủi ro lớn nếu dự đoán sai.
Hướng đến tăng trưởng tích cực trong năm 2025 và 2026
Theo các chuyên gia của Dragon Capital thị trường Việt Nam đang được hỗ trợ bởi những trụ cột quan trọng để tiếp tục hướng đến câu chuyện tăng trưởng tích cực trong năm 2025 và 2026.
Thứ nhất, bức tranh lợi nhuận doanh nghiệp tốt hơn kỳ vọng. Thống kê gần nhất cho thấy trong 9 tháng 2025, lợi nhuận 80 công ty do Dragon Capital theo dõi có mức tăng trưởng 22,4%. Cả năm 2025 ước đạt 21.3% và 2026 tiếp tục duy trì ở mức 16.2%.
Thứ hai, định giá thị trường hấp dẫn với P/E dự phóng cho năm 2025 chỉ khoảng 12,5-13 lần và 11 lần cho năm 2026. Định giá của Việt Nam vẫn thấp hơn so với các thị trường trong khu vực, dù có tốc độ tăng trưởng lợi nhuận ấn tượng.
Thứ ba, với việc nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi, mức định giá của thị trường Việt Nam sẽ có cơ hội tái định giá cao hơn, do dòng vốn lớn từ các quỹ quốc tế đổ vào.
Theo báo cáo tháng 10 của quỹ Phần Lan PYN Elite, chỉ số VN-Index đạt mức mới là 1.766 điểm vào ngày 16/10, sau khi GDP quý III tăng trưởng 8,23% và FTSE quyết định nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi (hiệu lực từ tháng 9/2026). Sau đó, chỉ số giảm mạnh dưới áp lực chốt lời, đóng cửa tháng 10 giảm 1,33% so với tháng trước.
Báo cáo của quỹ Phần Lan chỉ ra rằng kết quả kinh doanh quý III khả quan. Tổng lợi nhuận ròng của các công ty niêm yết tại Việt Nam tăng 30% so với cùng kỳ năm trước. Vào ngày 26/10, Việt Nam và Mỹ đã công bố Hiệp định khung thương mại, mở đường cho mối quan hệ song phương sâu sắc hơn và việc cắt giảm thuế quan. Kỳ họp thứ 10 của Quốc hội, khai mạc ngày 20/10 và kéo dài trong 50 ngày, sẽ thảo luận và thông qua kế hoạch đầu tư công 300 tỷ USD giai đoạn 2026-2030, cùng với 49 dự thảo luật và 4 Nghị quyết nhằm tháo gỡ những vướng mắc pháp lý trong các lĩnh vực trọng điểm như bất động sản và đầu tư công.
Còn theo VinaCapital, lợi nhuận bình quân doanh nghiệp niêm yết năm 2025 dự kiến tăng 23%, duy trì mức tăng 16%/năm giai đoạn 2026 - 2027. Khi lợi nhuận tiếp tục cải thiện, chỉ số P/E có thể giảm sâu hơn, từ đó mở ra dư địa tăng giá lớn cho cổ phiếu trong chu kỳ mới.
Mặc dù hiện tại thị trường đang bước vào nhịp điều chỉnh ngắn hạn, nhưng chuyên gia Vinacapital cho rằng đây là điều cần thiết để thị trường thiết lập mặt bằng giá hợp lý, thanh lọc những vị thế đầu cơ ngắn hạn. Từ đó thiết lập một thị trường lành mạnh để tạo nền tảng cho chu kỳ tăng trưởng bền vững hơn trong thời gian tới.
