Ngày 14.10, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Địa chất và khoáng sản.
Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà cho rằng phải quản lý bằng cơ chế đặc biệt khoáng sản chiến lược. Ảnh: Quochoi.vn
Tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải nêu tình trạng giá vật liệu xây dựng ở nhiều nơi hiện rất cao, kéo theo hiệu ứng giá của các vật liệu khác, ảnh hưởng đến các công trình. Hay có những cuộc đấu giá mỏ khoáng sản xuyên đêm, giá cao bất thường…
Chính vì vậy, theo Phó Chủ tịch cần nhấn mạnh vai trò quản lý, cũng như thiết kế các quy định ở trong luật này và một số luật liên quan để xử lý phù hợp.
Phó Chủ tịch Quốc hội đặt câu hỏi tại sao cát lên cao thế mà người ta vẫn lao vào đấu giá, trả giá lên rất cao.
“Do việc khảo sát đánh giá trữ lượng không chính xác, quản lý không tốt, nên người ta đấu giá 1 nhưng có thể khai thác lên 2, 3, chứ không thể giá cao bất hợp lý mà có lời được” - Phó Chủ tịch phân tích.
Từ đó, vị lãnh đạo này cho rằng, nếu không xử lý được tình trạng này sẽ không bình ổn được giá và đây là vấn đề rất quan trọng trong công nghiệp xây dựng.
“Đề nghị quan tâm rà soát, quản lý, xử lý, trong đó dù tạo điều kiện về thủ tục nhưng phải quản lý được, tránh gây thất thoát, lãng phí, tiêu cực” - Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải nhấn mạnh.
Tại phiên họp, khi đề cập đến vấn đề đất hiếm, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, dự thảo đang thiết kế 1 chương quy định riêng.
Tuy nhiên, theo ông Tùng nên có chương riêng về khoáng sản chiến lược, trong đó có đất hiếm để vừa đảm bảo yêu cầu về khung pháp lý thể chế hóa chủ trương của Đảng, có tính bao quát và giao Chính phủ quy định với từng loại khoáng sản chiến lược.
Góp ý về dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Địa chất và khoáng sản, Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Nguyễn Thanh Hải băn khoăn về việc đấu giá mỏ đẩy giá lên rất cao, trong khi doanh nghiệp hoạt động phải dựa trên lợi nhuận.
Đồng thời, bà Nguyễn Thanh Hải cho rằng dự luật cần quan tâm hơn chia sẻ lợi ích với địa phương và cộng đồng nơi có khoáng sản.
"Như Võ Nhai ở Thái Nguyên có mỏ vàng rất lớn, song người dân Võ Nhai có câu: Ngồi trên mỏ vàng nhưng lại là nơi nghèo nhất" - Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu nói.
Giải trình tại phiên họp, Quyền Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng nhấn mạnh sẽ tiếp tục phối hợp rà soát, nghiên cứu để hoàn thiện quy định.
Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà nêu rõ sửa luật lần này chủ yếu tập trung vào các dự án đầu tư công như đường cao tốc, công trình Trung ương và địa phương và phạm vi rõ ràng liên quan nguyên vật liệu nhóm III, nhóm IV.
Các quy định tạo sự linh hoạt nhưng phải kiểm soát quyền lực, bảo vệ môi trường, tránh trục lợi, rõ trách nhiệm sau khi phân cấp, phân quyền.
Về khoáng sản chiến lược như đất hiếm, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà cho rằng phải quản lý bằng cơ chế đặc biệt.
Đồng thời, phải có chiến lược, từ khâu điều tra, thăm dò, khai thác, chế biến, cần có chế định và không phân cấp cho địa phương.
ANH HUY
