Mexico nâng thuế nhập khẩu lên 50% khiến Trung Quốc phản ứng gay gắt, gọi đây là hành động bảo hộ “mang tính xúc phạm” và cảnh báo tác động tiêu cực tới thương mại song phương.

Mexico áp thuế mạnh tay, Trung Quốc phản ứng

Chính phủ Trung Quốc vừa lên tiếng đề nghị Mexico từ bỏ kế hoạch áp dụng các mức thuế mới và cao hơn đối với hàng loạt mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc. Hãng tin Tân Hoa Xã dẫn lời người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 11/12 kêu gọi Mexico “sớm sửa chữa những hành vi sai trái mang tính đơn phương và bảo hộ”.

Lời kêu gọi được đưa ra sau khi Hạ viện và Thượng viện Mexico thông qua dự luật tăng hoặc áp dụng lần đầu thuế nhập khẩu đối với hơn 1.400 mặt hàng từ Trung Quốc và nhiều quốc gia không có hiệp định thương mại với Mexico, bao gồm Ấn Độ, Hàn Quốc, Thái Lan và Indonesia.

Xuất khẩu của Trung Quốc sang Mexico nửa đầu 2025 đạt 62,1 tỷ USD, cao gấp 13 lần hàng hóa Mexico xuất sang Trung Quốc.

Các mức thuế dao động từ 5% đến 50% phủ rộng hơn chục lĩnh vực như phụ tùng ô tô, xe nhỏ, nhựa, đồ chơi, dệt may, đồ nội thất, giày dép, quần áo, nhôm và thủy tinh. Dự kiến thuế mới có hiệu lực từ tháng 1/2026 sau khi Tổng thống Claudia Sheinbaum ký ban hành.

Theo Bộ Thương mại Trung Quốc, các mức thuế mới này “sẽ gây tổn hại đáng kể đến lợi ích của các đối tác thương mại liên quan, trong đó có Trung Quốc”. Dù thừa nhận Mexico đã điều chỉnh giảm một số mức thuế so với đề xuất ban đầu hồi tháng 9, Bắc Kinh cho rằng kế hoạch mang tính bảo hộ này là “một sự xúc phạm” và là động thái nhằm xoa dịu Mỹ trước kỳ rà soát Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA) vào năm 2026.

Bộ Thương mại Trung Quốc nhấn mạnh coi trọng quan hệ kinh tế - thương mại với Mexico, đồng thời cho biết đã mở cuộc điều tra về các rào cản thương mại và đầu tư của Mexico từ cuối tháng 9 và hiện quá trình này vẫn đang diễn ra.

Reuters dẫn nguồn tin cho biết việc Mexico nâng thuế lên tối đa 50% sẽ ảnh hưởng đến khoảng 1 tỷ USD giá trị xe xuất khẩu từ Ấn Độ, nơi có các nhà máy của Volkswagen, Hyundai và nhiều hãng khác. Các hãng xe Mỹ xuất khẩu từ nhà máy đặt tại Trung Quốc sang Mexico cũng bị ảnh hưởng.

Theo giới phân tích, mục tiêu của Mexico là tăng bảo hộ đối với các ngành công nghiệp trong nước đang chịu áp lực từ hàng nhập khẩu giá rẻ, đồng thời giảm phụ thuộc vào hàng châu Á, đặc biệt là Trung Quốc, quốc gia mà Mexico đang thâm hụt thương mại rất lớn.

“Biện pháp kinh tế, không phải chính trị”

Trong cuộc phỏng vấn với ông Radio Fórmula, Bộ trưởng Kinh tế Marcelo Ebrard, thừa nhận Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ và Indonesia đều không hài lòng với quyết định của Mexico. Tuy nhiên, ông khẳng định chính phủ sẽ không rút lại các mức thuế đã được Quốc hội phê chuẩn.

“Đây không phải biện pháp chính trị, mà là biện pháp kinh tế và thương mại”, ông Ebrard nhấn mạnh.

Luật thuế mới nhắm chủ yếu vào hàng hóa thành phẩm, nhất là xe hơi, với mức thuế có thể lên đến 50%.

Ông cho biết nhiều doanh nghiệp châu Á bán hàng tại Mexico với mức giá “rất thấp, thậm chí thấp hơn cả giá trị hàng tồn kho”, gây sức ép lớn lên ngành sản xuất nội địa.

Mexico hiện có quan hệ thương mại mà nước này cho là “không cân bằng” với nhiều quốc gia, đặc biệt là Trung Quốc. Xuất khẩu của Trung Quốc sang Mexico nửa đầu 2025 đạt 62,1 tỷ USD, cao gấp 13 lần hàng hóa Mexico xuất sang Trung Quốc.

Luật thuế mới nhắm chủ yếu vào hàng hóa thành phẩm, nhất là xe hơi, với mức thuế có thể lên đến 50%. Bộ trưởng Ebrard cho biết hơn 30% việc làm sản xuất tại Mexico phụ thuộc vào ngành ô tô, tương đương 1 – 3 triệu việc làm.

Ông Fórmula cho rằng xe nhập khẩu từ châu Á “không đóng góp gì cho nền kinh tế Mexico”, trong khi mức tăng trưởng nhập khẩu xe Trung Quốc “thật đáng kinh ngạc”.

Thuế mới chỉ ảnh hưởng đến khoảng 8% tổng kim ngạch thương mại quốc tế của Mexico và tập trung vào các ngành “cần bảo vệ khẩn cấp” như ô tô và dệt may - những lĩnh vực đã mất việc làm do hàng giá rẻ tràn vào.

“Quốc gia nào cũng bảo vệ một số ngành nhất định”, ông Ebrard nói.

Khi được hỏi liệu Mexico có đang sử dụng lập luận giống Tổng thống Mỹ để biện minh cho thuế quan hay không, Bộ trưởng Kinh tế Mexico bác bỏ: “Chúng tôi áp dụng các biện pháp có chọn lọc. Chúng tôi không áp thuế đại trà như Mỹ đang làm. Lập luận của Tổng thống Mỹ khác: mọi thứ phải được sản xuất tại Mỹ”.

Ông Ebrard cho biết dự luật đã được sửa đổi nhiều sau tham vấn với ngành công nghiệp Mexico, và nhấn mạnh văn bản hiện tại “khá hợp lý” và khó có khả năng thay đổi trong ngắn hạn.

Theo Mexico News Daily

Quang Đăng

Link gốc