Đại biểu Quốc hội cho rằng việc người dân thức đêm, xếp hàng từ 3h sáng để đi đăng ký mua hàng cây vàng không thể nói là tiết kiệm.
Chiều 19/11, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự thảo luật Quản lý thuế (sửa đổi) và dự thảo luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi).
Trong dự thảo luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) có quy định áp thuế suất 0,1% đối với hoạt động chuyển nhượng vàng miếng nhằm nâng cao tính minh bạch của thị trường và hạn chế đầu cơ. Chính phủ sẽ quy định cụ thể ngưỡng giá trị vàng miếng chịu thuế, thời điểm áp dụng và điều chỉnh thuế suất cho phù hợp với lộ trình quản lý thị trường vàng.
Đại biểu Phạm Văn Hòa (đoàn Đồng Tháp) thể hiện sự tán thành với việc đánh thuế thu nhập cá nhân với hành vi đầu cơ vàng miếng để kiếm lời. Tuy nhiên, ông Hoà cho rằng mức thuế 0,1% là quá thấp để phát huy hiệu quả mục tiêu hạn chế đầu cơ.
Đại biểu đoàn Đồng Tháp cho rằng cần phải có cơ chế phân biệt giữa nhóm đầu cơ với những người tích lũy vàng thông thường để phòng ngừa rủi ro.
"Đối với những người dân, hộ gia đình mua vàng chỉ để tích trữ, dự phòng, bảo toàn tài sản cho con cháu - những trường hợp thuần túy tích lũy, không kinh doanh - thì tôi đề nghị không thu thuế", ông Hoà nói.
Theo đại biểu, đây là nhu cầu tự nhiên của người dân, và việc mua bán dựa trên quan hệ vay mượn, giao dịch dân sự giữa các cá nhân là rất phổ biến và khó xác định bản chất kinh doanh. Vì vậy, không nên áp thuế đối với nhóm tích trữ này.
Đồng quan điểm, đại biểu Trần Kim Yến (đoàn TP. HCM) cho rằng đa phần người dân coi vàng là tài sản tích lũy, tiết kiệm, chắt bóp trong sinh hoạt đời sống hàng ngày. Họ mua tiết kiệm từ 5 phân đến 1 chỉ, dành tài sản tích lũy để dự phòng sự cố cuộc sống như ma chay, cưới hỏi, ốm đau.
"Vàng mua được cũng từ khoản tiền tiết kiệm đã trừ thuế thu nhập (sau thuế), nay bán vàng lại tiếp tục bị đánh thuế", bà Yến nói và đặt vấn đề đây có phải là thuế chồng thuế hay không?
Theo đại biểu đoàn TP. HCM, về mặt xã hội, đánh thuế vào khoản tiết kiệm nhỏ lẻ này là không thật sự nhân văn. Về mặt kinh tế, mức thuế 0,1% cũng không đủ để ngăn chặn đầu cơ vàng.
"Cần cân nhắc chính xác đối tượng nào là người đầu cơ, ai là người tích lũy; cơ chế nào để quản lý, bình ổn thị trường vàng", đại biểu kiến nghị.
Đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) cho biết việc đánh thuế với chuyển nhượng vàng miếng rất mới, chưa có nước nào thực hiện. Tuy nhiên, đề xuất này rất hợp lý với đặc điểm, đặc thù của Việt Nam khi quản lý vàng.
Trước ý kiến của nhiều đại biểu cho rằng không nên đánh thuế với người mua vàng để tiết kiệm, ông An cho rằng rất khó phân biệt giữa mua vàng tiết kiệm và mua vàng đầu cơ.
.png)
Đại biểu Trịnh Xuân An.
"Không thể nói tiết kiệm mà thức đêm thức hôm, xếp hàng từ 3h sáng để đăng ký mua vàng miếng, rồi không mua được vàng miếng lại mua nhẫn ép vỉ. Không thể tiết kiệm theo kiểu như thế được", ông An nói.
Với mức thuế suất 0,1%, ông An đánh giá là phù hợp, song ông cho rằng khi điều chỉnh mức thuế suất này phải do Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định.
"Đánh thuế khi chuyển nhượng vàng miếng không sợ trùng thuế hay ảnh hưởng đến tiết kiệm của người dân", ông An nêu quan điểm.
Phát biểu tiếp thu giải trình sau đó, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết chính sách thuế đối với chuyển nhượng vàng miếng đã được rà soát và nghiên cứu kỹ lưỡng, trên cơ sở tổng hợp ý kiến của các bộ, ngành và báo cáo thẩm tra của Ủy ban của Quốc hội.
Dự thảo luật giao Chính phủ quy định cụ thể ngưỡng giá trị vàng miếng chịu thuế, thời điểm áp dụng và cơ chế điều chỉnh thuế suất để phù hợp với diễn biến của thị trường vàng.
Theo Bộ trưởng, việc đề xuất thuế suất 0,1% đối với thu nhập từ chuyển nhượng vàng miếng nhằm mục tiêu chính là điều chỉnh hành vi, hạn chế đầu cơ, giảm áp lực lên thị trường vàng và thị trường ngoại tệ. Ông nhấn mạnh tình trạng đầu cơ vàng có thể gây biến động mạnh về giá, và "cuối cùng chính người dân là nhóm chịu thiệt thòi nhiều nhất khi thị trường vàng bị thao túng".
Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho rằng chính sách thuế này chỉ là một trong nhiều giải pháp để quản lý và bình ổn thị trường vàng trong bối cảnh hiện nay và khẳng định không có chuyện thuế chồng thuế.
"Chính phủ sẽ tiếp tục cân nhắc thời điểm triển khai cho phù hợp và sẽ báo cáo Quốc hội khi ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành", Bộ trưởng thông tin.
Tuệ Lâm
