Nội dung: Điểm lại tình hình kinh doanh của HPG trong nửa đầu năm 2025, Cập nhật sản lượng bán hàng 8 tháng năm 2025 và Thông tin tiêu điểm về việc áp thuế toàn diện đối với HRC nhập khẩu từ Trung Quốc (khổ rộng trên 1.880mm)

KẾT QUẢ KINH DOANH NỬA ĐẦU NĂM 2025: DOANH THU TĂNG CHẬM DO GIÁ BÁN BÌNH QUÂN THẤP, NHƯNG TỶ SUẤT LỢI NHUẬN CẢI THIỆN THÚC ĐẨY LỢI NHUẬN THUẦN

HPG đã trải qua nửa đầu năm 2025 tương đối thuận lợi. Kết quả kinh doanh Q2/2025 với doanh thu thuần đạt 36.000 tỷ đồng, giảm -9,0% so với cùng kỳ năm trước (YoY), trong khi lợi nhuận thuần tăng mạnh +29,5% YoY đạt 4.300 tỷ đồng.

Dù sản lượng tiêu thụ tăng tốt trong kỳ nhưng chưa thể bù đắp cho sự sụt giảm của giá bán bình quân (thép xây dựng, HRC…), dẫn đến doanh thu yếu đi. Tuy nhiên, giá nguyên liệu đầu vào bình quân (than cốc, quặng sắt…) giảm với tốc độ nhanh hơn, bên cạnh cơ cấu sản phẩm tốt hơn (tập trung nhiều hơn vào thị trường trong nước) và tăng quy mô sản xuất, đã giúp HPG mở rộng biên lợi nhuận. Từ đó, lợi nhuận thuần được thúc đẩy và đạt được sự tăng trưởng mạnh mẽ trong Q2/2025.

Lũy kế 6 tháng đầu năm 2025, doanh thu thuần đạt 73.622 tỷ đồng và lợi nhuận thuần đạt 7.650 tỷ đồng, lần lượt tăng nhẹ +4,6% YoY và tăng mạnh +23,6% YoY. Với kết quả này, HPG hoàn thành 44% kế hoạch doanh doanh thu và 51% kế hoạch lợi nhuận mà ĐHCĐ đã giao đầu năm 2025. Chi tiết doanh thu và lợi nhuận nửa đầu năm 2025 của HPG:

- Thép là mảng đóng góp lớn nhất với 68.468 tỷ đồng doanh thu và 6.501 tỷ đồng lợi nhuận, tương ứng mức tăng trưởng lần lượt +2,9% YoY và +19,4% YoY. Tỷ trọng doanh thu và lợi nhuận mảng thép lần lượt ở mức 93% và 85%. 

- Nông nghiệp với 4.221 tỷ đồng doanh thu và 938 tỷ đồng lợi nhuận, tăng trưởng lần lượt +38,0% YoY và gấp +2,3 lần YoY. Tỷ trọng doanh thu và lợi nhuận mảng nông nghiệp lần lượt ở mức 6% và 12% (lưu ý rằng HPG đang xúc tiến IPO mảng Nông nghiệp giai đoạn cuối năm 2025). 

SẢN LƯỢNG BÁN HÀNG 8 THÁNG NĂM 2025: HRC DẪN ĐẦU NHU CẦU, BẤT CHẤP MÙA THẤP ĐIỂM

Cập nhật số liệu mới nhất từ Hiệp hội thép Việt Nam (VSA), Sơn ghi chép HPG đã bán được 866.222 tấn thép thành phẩm trong tháng 8/2025, tăng nhẹ +2,9% so với cùng kỳ năm trước (YoY) và gần như không đổi so với tháng trước (MoM). Tính chung 8 tháng năm 2025, sản lượng bán hàng đạt 7.304.812 tấn, tăng +18% YoY. Phân tích chi tiết các mặt hàng thép của HPG như sau:

Về thị trường, dữ liệu cũng cho thấy rất rõ ràng HPG đang chuyển hướng tập trung kinh doanh tại thị trường nội địa, khi xu hướng bảo hộ ngành thép đang diễn ra rất khốc liệt và rộng khắp trên toàn cầu. Lũy kế 8 tháng năm 2025, tiêu thép trong nước của HPG đạt 6.041.242 / 7.304.812 tấn, tăng trưởng mạnh mẽ +48,6% YoY và chiếm tỷ trọng 83% trong tổng sản lượng bán hàng. Ngược lại, xuất khẩu giảm mạnh -40,0% YoY xuống chỉ còn 1.263.570 / 7.304.812 tấn, chiếm 17%.

(1) Thép xây dựng: Nhu cầu yếu trong tháng 8/2025 do mùa mưa đến muộn hơn năm trước

HPG đã bán được 318.743 tấn thép xây dựng trong tháng 8/2025, giảm -15,8% YoY và giảm -14,0% MoM. Sản lượng tiêu thụ tụt áp rõ nét có thể do: (1) Tính chất mùa vụ với mùa mưa và tháng Cô hồn đến muộn hơn so với năm ngoái, khiến hoạt động xây dựng trầm lắng; (2) HPG đang chuyển hướng, tập trung đẩy mạnh hơn việc sản xuất và kinh doanh HRC và (3) Lò cao 1 của NM Dung Quất 1 tuy đã khởi động lại vào tháng 8/2025 (phải ngừng bảo dưỡng do sự cố rò rỉ gang lỏng vào đầu tháng 5/2025) nhưng vẫn chưa vận hành đầy đủ công suất.

Tuy nhiên, tính chung 8 tháng năm 2025, sản lượng bán thép xây dựng vẫn tăng +6,9% YoY đạt 3.158.091 tấn, chiếm 43% tổng sản lượng tiêu thụ thép của HPG. Mặc dù tỷ trọng này thấp hơn mức 48% ghi nhận ở cuối năm 2024 nhưng thép xây dựng vẫn là mặt hàng kinh doanh trọng yếu của HPG. Thị phần thép xây dựng của HPG đạt 36,5% trong 8 tháng năm 2025, cũng giảm nhẹ so với mức 37,6% khi kết thúc năm tài chính 2024.

Về cơ cấu thị trường, tiêu thụ trong nước Sơn ước tính tăng trưởng tốt và chiếm khoảng 85% tổng sản lượng bán thép xây dựng, trong khi kênh xuất khẩu tiếp tục sụt giảm và chỉ còn chiếm tỷ trọng 15%. 

Riêng đối với tiêu thụ thép xây dựng trong nước, giải ngân đầu tư công duy trì tích cực và thị trường BĐS dần phục hồi là các yếu tố thúc đẩy tăng trưởng. Theo cập nhật riêng của Sơn với phía doanh nghiệp, phân khúc xây dựng nhà ở đóng góp 65 - 70% nhu cầu thép xây dựng trong nước của HPG, trong khi phân khúc xây dựng theo dự án (bao gồm xây dựng dự án BĐS và đầu tư công) đóng góp 15 - 20%. 

Về giá bán thép, cuối tháng 7/2025, HPG đã điều chỉnh tăng nhẹ giá thép xây dựng trong nước, cụ thể tăng giá thép thanh lên 13.850 đồng/kg (tăng +2% kể từ đầu năm) trong khi vẫn giữ nguyên giá thép cuộn ở mức 13.560 đồng/kg (gần như không đổi so với đầu năm). Sơn đánh giá HPG đang khá thận trọng trong việc điều chỉnh giá bán thép xây dựng bình quân trong nước, việc này vốn đã thể hiện khá rõ ở nửa đầu năm 2025. Nguyên nhân chính là do HPG muốn ưu tiên thúc đẩy sản lượng tiêu thụ, đặc biệt đang trong giai đoạn mùa mưa thì việc tăng giá sẽ càng hạn chế hơn. Sơn kỳ vọng mức tăng giá thép xây dựng sẽ đáng kể hơn về phía cuối năm 2025. 

(2) Ống thép tăng trưởng vững chắc trong khi Thép tấm (tôn mạ các loại…) vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức

Đối với Ống thép: Trong tháng 8/2025, HPG đã bán được 70.700 tấn ống thép, tăng +18,6% YoY mặc dù giảm -15,5% MoM do tính chất mùa vụ đã nêu trên. Điều này dẫn đến sản lượng ống thép bán ra trong 8 tháng năm 2025 đạt 556.713 tấn, tăng +25,8% YoY. Dù là sản phẩm không trọng yếu của HPG, nhưng mức tăng trưởng của sản lượng tiêu thụ ống thép là rất tốt và chỉ xếp sau mặt hàng thép HRC. Trong 8 tháng năm 2025, thị phần ống thép của HPG tăng trưởng mạnh mẽ lên mức 30,4% so với mức 27,7% của năm tài chính 2024.

Đối với Thép tấm: Sản lượng tôn tháng 8/2025 giảm mạnh -41,9% YoY và -47,7% MoM, xuống chỉ còn 27.838 tấn, chủ yếu do kênh xuất khẩu giảm mạnh. Tính chung 8 tháng năm 2025, sản lượng tiêu thụ đạt 280.928 tấn, vẫn giảm -10,6% YoY nhưng vượt trội hơn một chút so với các đối thủ cạnh tranh trong ngành (HSG, NKG…). Nhờ đó, thị phần tôn thép của HPG cải thiện lên mức 8,5%, so với mức 8,2% khi kết thúc năm tài chính 2024.

Lưu ý rằng, đối với sản phẩm thép tấm, Bộ Thương mại Mỹ đã tiến hành các cuộc điều tra để áp thuế chống bán phá giá (CPBG) và thuế chống trợ cấp đối với sản phẩm thép CORE (tôn mạ) nhập khẩu từ Việt Nam từ cuối năm 2024. Ngày 24/8/2025 vừa qua, Bộ này cũng đã công bố kết luận cuối cùng với chi tiết như sau:

- GDA (22,2% doanh thu năm 2024 đến từ thị trường Mỹ) chịu mức thuế CBPG 87,07% và mức thuế chống trợ cấp 1,29%.

- HSG (7,2% doanh thu năm 2024 đến từ Mỹ) chịu mức thuế CBPG cao nhất ở mức 110,19% nhưng mức thuế chống trợ cấp chỉ 0,13%.

- NKG (9,8% doanh thu 2024 đến từ Mỹ) và HPG (chỉ 0,9% doanh thu 2024 đến từ Mỹ) đều chịu mức thuế CBPG 94,89% nhưng chịu mức thuế chống trợ cấp cũng chỉ 1,29%.

Việc mất thị trường Mỹ, nhìn chung đã tác động tiêu cực đến các doanh nghiệp này trong thời gian qua, song mức độ ảnh hưởng là khác nhau tùy theo cơ cấu doanh thu của từng doanh nghiệp và các doanh nghiệp này cũng đã trải qua quá trình tái cơ cấu thị trường xuất khẩu. Dữ liệu cho thấy HPG ít phụ thuộc vào thị trường Mỹ đối với các sản phẩm tôn mạ, trong khi GDA/NKG/HSG lại có mức độ phụ thuộc cao hơn rất nhiều.

(3) HRC: Sản lượng tiêu thụ cải thiện mạnh mẽ nhờ các biện pháp bảo hộ

HPG đã bán được 431.192 tấn HRC trong tháng 8/2025, tăng mạnh +66,0% YoY và +20,8% MoM, đưa sản lượng tiêu thụ HRC 8 tháng năm 2025 lên 2.956.242 tấn, tăng mạnh +46,1% YoY. Nhờ tăng trưởng mạnh mẽ, tỷ trọng HRC trong tổng sản lượng tiêu thụ thép của HPG ngày càng trọng yếu (tương đương thép xây dựng), đã lên mức 40% trong 8 tháng năm 2025 so với mức 32% khi kết thúc năm tài chính 2024.

Kết quả khả quan này được hỗ trợ bởi mức thuế CBPG lên tới 27,83%, áp dụng đối với các sản phẩm HRC Trung Quốc chiều rộng dưới 1.880 mm kể từ tháng 3/2025 (hiệu lực chính thức 5 năm kể từ tháng 7/2025). Thị phần HRC của HPG đã tăng mạnh lên mức gần 57% trong 8 tháng năm 2025, so với 44% ở cuối năm tài chính 2024.

Theo cơ cấu thị trường, lũy kế 8 tháng năm 2025, bán hàng HRC nội địa đạt 2.563.035 / 2.956.242 tấn, tăng gần gấp đôi so với cùng kỳ năm trước và chiếm 87% trong tổng sản lượng tiêu thụ HRC. Ngược lại, sản lượng HRC xuất khẩu chỉ đạt 393.207 / 2.956.242 tấn, giảm mạnh -42% YoY, chỉ còn chiếm vỏn vẹn 13%. Cũng nhờ các biện pháp bảo hộ, người dùng HRC trong nước ngày càng chuyển sang mua hàng từ các nhà sản xuất trong nước, qua đó thúc đẩy nhu cầu đáng kể.

Về giá bán thép HRC, khác với giá bán thép xây dựng vẫn đang ổn định, HPG vừa tăng giá bán đối với các đơn hàng HRC giao trong tháng 11/2025 thêm +350 đồng lên 13.930 đồng/kg. Động thái này rất đáng chú ý vì quyết định tăng giá được đưa ra bất chấp trước đó HPG đã tăng giá bán cho các đơn hàng giao trong tháng 9 và tháng 10/2025. Sơn đánh giá rằng đây là tín hiệu rõ ràng cho thấy sản phẩm HRC của HPG đang được thị trường đón nhận và HPG rất tự tin về nhu cầu trong tương lai đối với các sản phẩm HRC, trước bối cảnh hàng HRC Trung Quốc đã bớt cạnh tranh hơn về giá. Giá bán bình quân HRC của HPG được kỳ vọng sẽ cải thiện hơn so với nửa đầu năm 2025, từ đó khuếch đại doanh thu bên cạnh sản lượng tăng trưởng mạnh mẽ.

ÁP THUẾ DIỆN RỘNG ĐỐI VỚI HRC NHẬP KHẨU TỪ TRUNG QUỐC (KHỔ RỘNG TRÊN 1.880MM): ĐỘNG THÁI TÍCH CỰC CHO CÁC NHÀ SẢN XUẤT HRC TRONG NƯỚC NÓI CHUNG VÀ HPG NÓI RIÊNG.

Thuế CBPG lên tới 27,83% dành cho các sản phẩm HRC Trung Quốc chiều rộng < 1.880 mm đã được thi hành tạm thời kể từ tháng 3/2025 và có hiệu lực chính thức 5 năm kể từ tháng 7/2025. Biện pháp này đã có tác động tích cực đến thị trường HRC Việt Nam, dẫn đến sự sụt giảm rõ nét của HRC nhập khẩu nói chung.

Theo số liệu mới nhất mà Sơn cập nhật, Việt Nam đã nhập khẩu 5.142.000 tấn HRC trong 7 tháng năm 2025, giảm -21,7% YoY, chủ yếu do lượng HRC nhập khẩu từ Trung Quốc (nguồn nhập trọng yếu) giảm mạnh -36,3% YoY xuống còn 3.136.620 tấn. Chiều ngược lại, các nhà sản xuất HRC Việt Nam đã tăng sản lượng tiêu thụ tại thị trường nội địa và giành lại thị phần từ các nhà cung cấp Trung Quốc. Sản lượng tiêu thụ HRC mạnh mẽ của HPG đã trình bày trên là minh chứng rõ nét. 

Mặc dù lượng nhập khẩu HRC vào Việt Nam giảm mạnh, phân tích theo từng loại sản phẩm, dữ liệu cho thấy sự gia tăng đột biến về lượng HRC khổ rộng > 1.880 mm nhập khẩu từ Trung Quốc trong cùng giai đoạn. NĐT lưu ý rằng, loại sản phẩm này không nằm trong phạm vi điều chỉnh của sắc thuế CBPG hiện hành. Theo đó, trong 7 tháng năm 2025, HRC khổ rộng > 1.880 mm nhập khẩu đã tăng +19 lần, đạt 832.000 tấn, so với mức chỉ 43.900 tấn trong 7 tháng năm 2024.

Theo các doanh nghiệp trong nước, việc nhập khẩu HRC khổ rộng > 1.880 mm không có sự khác biệt đáng kể về bản chất so HRC đang chịu thuế CBPG hiện hành (về đặc tính kỹ thuật và mục đích sử dụng). Hành vi này mang dấu hiệu của việc lẫn tránh các biện pháp phòng vệ thương mại hiện tại. Ngày 10/09 vừa qua, Cục Phòng vệ thương mại đã tiếp nhận hồ sơ yêu cầu điều tra CBPG đối với loại sản phẩm này từ các nhà sản xuất HRC trong nước và đã xác nhận tính đầy đủ, hợp lệ của hồ sơ vào ngày 18/09/2025. Sơn đánh giá rằng, chính sách bảo hộ sẽ sớm được đưa ra trong thời gian tới để ngăn chặn tình trạng trốn thuế đối với sản phẩm HRC khổ rộng > 1.880 mm, từ đó các nhà sản xuất HRC trong nước nói chung và HPG nói riêng sẽ càng hưởng lợi hơn nữa trong công cuộc đánh chiếm thị phần.