Ngoại trưởng Hungary Peter Szijjarto ngày 22/2 tuyên bố nước này sẽ chặn gói trừng phạt tiếp theo của Liên minh châu Âu (EU) nhằm vào Nga. Đây được xem là bước đi mới nhất của Budapest nhằm gây sức ép buộc Ukraine khôi phục dòng chảy dầu Nga qua đường ống cung cấp cho các nhà máy lọc dầu của Hungary.

Việc vận chuyển dầu Nga tới Hungary và Slovakia thông qua đường ống Druzhba pipeline đã bị gián đoạn kể từ ngày 27/1. Khi đó, Kyiv cho biết một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Nga đã đánh trúng thiết bị đường ống ở miền Tây Ukraine. Tuy nhiên, Slovakia và Hungary lại cho rằng phía Ukraine phải chịu trách nhiệm về sự cố kéo dài này.

Hiện EU đang chuẩn bị gói trừng phạt thứ 20 nhằm vào Nga liên quan đến cuộc chiến tại Ukraine. Trong bối cảnh các cuộc đàm phán vẫn đang diễn ra, nhiều quốc gia thành viên mong muốn đạt được thỏa thuận kịp thời trước dịp kỷ niệm 4 năm ngày Nga phát động chiến dịch quân sự toàn diện tại Ukraine, dự kiến diễn ra vào ngày 24/2.

Trạm tiếp nhận của đường ống dẫn dầu Druzhba giữa Hungary và Nga được chụp ngày 18/5/2022. (Ảnh: REUTERS/Bernadett Szabo)

“Tại cuộc họp Hội đồng Ngoại giao ngày mai, EU dự kiến sẽ thông qua gói trừng phạt thứ 20. Hungary sẽ ngăn chặn điều đó”, ông Szijjarto viết trên nền tảng X ngày 23/2.

Trong bài đăng, Ngoại trưởng Hungary nhấn mạnh: “Cho đến khi Ukraine nối lại hoạt động trung chuyển dầu sang Hungary và Slovakia qua đường ống Druzhba, chúng tôi sẽ không cho phép các quyết định quan trọng đối với Kyiv được tiến hành”.

Vấn đề này đã làm bùng phát một trong những cuộc tranh cãi gay gắt nhất từ trước đến nay giữa Ukraine với hai nước láng giềng là Hungary và Slovakia. Dù đều là thành viên EU và NATO, lãnh đạo hai quốc gia này nhiều lần đi ngược lại lập trường ủng hộ Ukraine vốn chiếm ưu thế tại châu Âu, đồng thời duy trì quan hệ tương đối nồng ấm với Moscow.

Trước đó, ông Szijjarto ngày 20/2 cho biết Hungary sẽ chặn khoản vay 90 tỷ euro (tương đương 106 tỷ USD) của EU dành cho Ukraine nhằm tài trợ cho hoạt động quốc phòng chống Nga cho đến khi hoạt động vận chuyển dầu qua Druzhba được khôi phục. Để giải ngân khoản vay này, EU cần sửa đổi luật ngân sách. Đây được xem là một bước đi đòi hỏi sự ủng hộ nhất trí của toàn bộ các quốc gia thành viên.

Hungary và Slovakia cũng đã cảnh báo có thể ngừng cung cấp điện cho Ukraine nếu vấn đề không được giải quyết.

Đáp lại, Bộ Ngoại giao Ukraine ngày 21/2 lên án những gì họ mô tả là các “tối hậu thư và hành vi tống tiền” từ phía chính phủ Hungary và Slovakia, cho rằng các động thái này làm gia tăng căng thẳng trong bối cảnh khu vực đang đối mặt với nhiều thách thức an ninh nghiêm trọng.

Bên cạnh tranh cãi về dòng chảy dầu qua Druzhba, vấn đề an ninh năng lượng tiếp tục là điểm nhạy cảm trong nội bộ Liên minh châu Âu kể từ khi xung đột Ukraine bùng phát.

EU đã áp đặt hàng loạt biện pháp trừng phạt nhằm giảm phụ thuộc vào năng lượng Nga, bao gồm cấm nhập khẩu dầu vận chuyển bằng đường biển từ cuối năm 2022. Tuy nhiên, nguồn dầu vận chuyển qua đường ống vẫn được miễn trừ tạm thời để bảo đảm an ninh năng lượng cho các quốc gia không giáp biển như Hungary và Slovakia.

Theo các số liệu năng lượng châu Âu, Hungary vẫn phụ thuộc phần lớn vào dầu Nga để vận hành các nhà máy lọc dầu trong nước, trong khi việc chuyển đổi sang nguồn cung thay thế đòi hỏi đầu tư hạ tầng lớn và thời gian dài.

Ủy ban châu Âu nhiều lần kêu gọi các quốc gia thành viên đa dạng hóa nguồn cung năng lượng và giảm phụ thuộc vào Moscow, nhưng cũng thừa nhận sự khác biệt về cấu trúc hạ tầng và mức độ phụ thuộc giữa các nước thành viên khiến tiến trình này không đồng đều.

Trong khi đó, Ukraine coi việc duy trì trung chuyển năng lượng là yếu tố chiến lược, song cơ sở hạ tầng năng lượng của nước này thường xuyên trở thành mục tiêu trong các cuộc tấn công kể từ năm 2022, gây gián đoạn hoạt động vận chuyển dầu và khí đốt.

Các nhà phân tích cho rằng tranh chấp hiện nay không chỉ phản ánh bất đồng song phương giữa Kyiv và Budapest mà còn phơi bày thách thức lớn hơn đối với EU: cân bằng giữa mục tiêu gây sức ép lên Nga, bảo đảm an ninh năng lượng cho các thành viên và duy trì sự thống nhất chính trị trong khối trong bối cảnh chiến sự kéo dài.

Theo Reuters

Quang Đăng

Link gốc