Cập nhật đến ngày 10/4/2025 cho thấy tín hiệu thay đổi trong cuộc chiến thương mại. Theo New York Times, EU và Trung Quốc đang xem xét đàm phán thay vì tiếp tục áp thuế trả đũa, với EU đề xuất thỏa thuận "zero-for-zero" thuế quan với Mỹ.
Tuy nhiên, căng thẳng chưa hoàn toàn tan biến. EU đã phê chuẩn thuế trả đũa lên hàng hóa Mỹ (NPR), trong khi Trung Quốc nâng thuế lên hàng hóa Mỹ tới 84% .
Điều này phản ánh một bức tranh thương mại phức tạp: dù có dấu hiệu hạ nhiệt, các bên vẫn duy trì lập trường cứng rắn, tạo ra nhiều yếu tố bất định cho các quốc gia phụ thuộc vào xuất khẩu như Việt Nam.
Vị Thế của Việt Nam: Cơ Hội Trong Tầm Tay
Việt Nam, với xuất khẩu sang Mỹ chiếm khoảng 30% GDP, đang ở vị trí nhạy cảm nhưng cũng đầy tiềm năng. Theo Reuters, Mỹ đã tạm thời giảm thuế xuống 10% cho hàng hóa Việt Nam trong 90 ngày, thay vì mức 46% như kế hoạch ban đầu. Động thái này đến sau khi Việt Nam đề xuất hoãn áp thuế và sẵn sàng xóa bỏ hoàn toàn thuế quan lên hàng hóa Mỹ Cuộc gọi giữa Tổng Bí thư Tô Lâm và Tổng thống Trump được mô tả là "rất hiệu quả" (Reuters), mở ra hy vọng cho một thỏa thuận thương mại tích cực.
Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam sang Mỹ bao gồm máy tính, quần áo, giày dép, đồ nội thất và đồ chơi.
Chiến Lược của Việt Nam Trong 90 Ngày Tới
Trong 90 ngày tới, Việt Nam dự kiến triển khai ba hướng đi chính:
1. Đàm phán với Mỹ: Việt Nam sẽ nỗ lực đạt được mức thuế thấp hơn hoặc miễn trừ lâu dài, đồng thời đề xuất xóa bỏ thuế quan lên hàng hóa Mỹ.
2. Thúc đẩy quan hệ song phương: Chính phủ có thể giảm thuế nhập khẩu đối với LNG và ô tô từ Mỹ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp Mỹ đầu tư.
3. Đa dạng hóa thị trường: Việt Nam sẽ tận dụng các hiệp định thương mại tự do như EVFTA và RCEP để mở rộng xuất khẩu sang EU và châu Á.
Khả năng thành công được đánh giá ở mức trung bình. Việc Mỹ tạm giảm thuế và sẵn sàng đàm phán là tín hiệu tích cực, nhưng yêu cầu cân bằng thương mại từ phía Mỹ vẫn là rào cản lớn.
Kịch Bản Tương Lai và Tác Động
Dựa trên kết quả đàm phán, ba kịch bản sau có thể xảy ra, với các tác động cụ thể đến kinh tế và TTCK Việt Nam:
Kịch Bản 1: Đàm Phán Thành Công, Thuế Dưới 46%
• Kinh tế: Xuất khẩu sang Mỹ tiếp tục tăng trưởng, hỗ trợ GDP và tạo việc làm trong các ngành sản xuất.
• TTCK: Thị trường duy trì xu hướng tích cực, cổ phiếu ngành dệt may, giày dép, đồ chơi và nội thất tăng giá nhờ chi phí giảm và sức cạnh tranh cải thiện.
• Ngành hưởng lợi: Tất cả các ngành xuất khẩu, đặc biệt là dệt may và giày dép.
• Kinh tế: Các ngành như điện tử và máy tính có thể phát triển nếu được miễn thuế, nhưng dệt may và giày dép chịu áp lực nếu bị áp thuế cao.
• TTCK: Thị trường phân hóa, cổ phiếu ngành miễn thuế tăng, trong khi dệt may và giày dép giảm.
• Ngành bị ảnh hưởng: Dệt may, giày dép, đồ chơi và nội thất do nhạy cảm với giá.
• Kinh tế: Xuất khẩu giảm mạnh, có thể làm giảm 1,2 điểm phần trăm tăng trưởng GDP. Các ngành phụ thuộc vào Mỹ chịu thiệt hại lớn về doanh thu và việc làm.
• TTCK: Thị trường lao dốc, đặc biệt là cổ phiếu dệt may, giày dép và nội thất.
• Ngành chịu thiệt hại nặng: Dệt may, giày dép và nội thất, do phụ thuộc lớn vào thị trường Mỹ.
Kết Luận
Việt Nam đang đứng trước ngã rẽ quan trọng trong quan hệ thương mại với Mỹ. Nếu đàm phán thành công, nền kinh tế và TTCK sẽ tiếp tục đà tăng trưởng.
Ngược lại, thất bại có thể gây tổn thất nghiêm trọng cho các ngành xuất khẩu chủ lực, đòi hỏi chính phủ phải nhanh chóng đa dạng hóa thị trường và xây dựng chiến lược dài hạn
Trong bối cảnh thương mại toàn cầu biến động, sự linh hoạt và chủ động của Việt Nam sẽ là chìa khóa để bảo vệ lợi ích kinh tế quốc gia.
Hiện tại VNINDEX vẫn đang trong quá trình phục hồi ngắn hạn sau khi rơi mạnh, nhà đầu tư nên để ý thêm về các tin tức về thuế quan để đưa ra phương án lựa chọn cổ phiếu hợp lý. Tránh tâm lý đám đông đua mua, đua bán dẫn tới mất kiểm soát tài khoản.
